Ons Erfdeel

Berichten over taal, cultuur, literatuur en maatschappij in Vlaanderen en Nederland, plus nieuws over Ons Erfdeel vzw. We linken zoveel mogelijk naar artikelen uit het tijdschrift Ons Erfdeel.

  • 26 februari 2015

Het hoorspel herleeft dankzij Ilja Leonard Pfeijffer, Esther Gerritsen, Maartje Wortel en Christiaan Weijts

Het hoorspel herleeft dankzij Ilja Leonard Pfeijffer, Esther Gerritsen, Maartje Wortel en Christiaan Weijts

Is het hoorspel aan een heropleving bezig? Daar lijkt het op, want in Nederland wagen de schrijvers Ilja Leonard Pfeijffer, Esther Gerritsen (foto), Wanda Reisel, Christiaan Weijts, Maartje Wortel en Kaweh Modiri zich binnenkort aan een hoorspel.

De reeks heet Fluiten in het donker en is vanaf 7 maart elke vrijdag van twaalf tot halfeen ’s nachts te beluisteren tijdens het HoorspelHalfuur op NPO Radio 1. De zes hoorspelen blijven ook na uitzending beschikbaar via Woord.nl, het onlineplatform voor verhalende radio van de publieke omroep.

In Ons Erfdeel 4/2014 staat een uitgebreid artikel over de hernieuwde aandacht voor de auditieve verhaalcultuur, waarin Lars Bernaerts zich buigt over de traditie en opleving van het hoorspel, maar ook over de mogelijkheden en kansen in de toekomst.

  • 25 februari 2015

Joost de Vries, Mark Schaevers, Niña Weijers, Jeroen Brouwers en Rob van Essen op shortlist Gouden Boekenuil

Joost de Vries, Mark Schaevers, Niña Weijers, Jeroen Brouwers en Rob van Essen op shortlist Gouden Boekenuil

De jury van de Gouden Boekenuil heeft haar longlist herleid tot een shortlist van vijf boeken. Een van deze vijf schrijvers krijgt op 30 april de belangrijkste literaire prijs van Vlaanderen, goed voor 25.000 euro:

Jeroen Brouwers - Het hout

Joost de Vries - Vechtmemoires

Mark Schaevers - Orgelman

Rob van Essen - Hier wonen ook mensen

Niña Weijers - De consequenties

In dit bericht kun je (quotes uit) de Ons Erfdeel-recensies en de juryverslagen van deze boeken lezen.

  • 24 februari 2015

Zeekunst in Nederland en Vlaanderen

Zeekunst in Nederland en Vlaanderen

Al twee jaar lobbyt de Nederlandse kunstverzamelaar Thom Mercuur voor een museum dat hij wil bouwen aan het Lauwersmeer, in de noordwestelijke punt van de provincie Groningen.

Het museum zal zeekunst in al zijn vormen tentoonstellen en krijgt de naam Eb en Vloed, geïnspireerd door de gelijknamige tentoonstelling die Mercuur in 2010 maakte in museum Belvédère bij Heerenveen.

In Oostende loopt intussen nog tot eind april De Zee, de laatste expositie waaraan Jan Hoet meewerkte en waar kunst te zien is die werd geïnspireerd door de zee.

  • 23 februari 2015

Lode Wils in debat met Duitse historicus over Flamenpolitik, activisme en frontbeweging

Lode Wils in debat met Duitse historicus over Flamenpolitik, activisme en frontbeweging

Tijdens de Eerste Wereldoorlog was de Gentse universiteit een speelbal in de Flamenpolitik van de Duitse bezetter. Na jaren van strijd om een vernederlandste universiteit kregen de Vlamingen in 1916 "hun" universiteit uit handen van de bezetter. Daardoor ging de Flamenpolitik onherroepelijk een (omstreden) rol spelen in de opkomst van een anti-Belgisch Vlaams-nationalisme.

Bijna honderd jaar later, op donderdag 26 februari 2015, gaat de Belgische historicus Lode Wils (foto) aan diezelfde universiteit in dialoog met de Duitse historicus Gerard Hirschfeld over het activisme, de Flamenpolitik en de impact op de Vlaamse Beweging.  Het debat wordt ingeleid en gemodereerd door historicus Antoon Vrints (UGent).

In het pas verschenen nummer van Ons Erfdeel bespreekt Nico van Campenhout het recentelijk geactualiseerde overzichtswerk van Lode Wils, getiteld Onverduitst, onverfranst? Flamenpolitik, Activisme, Frontbeweging.

  • 20 februari 2015

Schrijver Frans Kellendonk (1951-1990) herdacht

Schrijver Frans Kellendonk (1951-1990) herdacht

Dit jaar is het vijfentwintig jaar geleden dat de Nederlandse schrijver Frans Kellendonk op 39-jarige leeftijd overleed. In 2015 wordt  met diverse initiatieven en uitgaven extra aandacht besteed aan zijn werk en schrijverschap.

Op maandag 23 februari wordt het herdenkingsjaar geopend met de jaarlijkse Kellendonklezing , georganiseerd door de Radboud Universiteit in Nijmegen.

Dit jaar gaat schrijver Maarten Asscher in zijn lezing ‘Engagement, taal en verbeelding’ op zoek naar verschillende soorten literair engagement.

Daarnaast staan er ook verschillende publicaties op stapel in 2015: een luisterboek-uitgave van de spraakmakende roman 'Mystiek lichaam', een geheel nieuw opgezette editie van zijn verzameld werk, een forse bundel met een verzameling van Kellendonks brieven en een experimentele biografie door Arie Storm.

  • 19 februari 2015

Papier of digitaal? De toekomst van de krant

Papier of digitaal? De toekomst van de krant

Elk papieren medium kent de kwestie: papier of digitaal? Of beide? En hoe kun je  die dan op een inhoudelijk consistente manier combineren? Tom Cochez, van Apache, spitst deze vragen toe op de krantensector. Welke gevolgen heeft de digitale revolutie op ons medialandschap en op het soort journalistiek dat we voorgeschoteld krijgen? En is er in dat verhaal een rol weggelegd voor de overheid?

  • 18 februari 2015

Ons Erfdeel 1/2015 over Jasper Rigole, Frank Westerman en digitalisering

Ons Erfdeel 1/2015 over Jasper Rigole, Frank Westerman en digitalisering

Zopas op deurmatten in Vlaanderen, Nederland  en de wijde wereld geploft: het eerste nummer van de 58ste Ons Erfdeel-jaargang. Hier vind je de inhoudstafel en hier kun je het nummer bestellen.

Het nummer opent met een uitgebreid essay van Cyrille Offermans over diverse publicaties die zijn verschenen naar aanleiding van de herdenking van de Eerste Wereldoorlog, honderd jaar geleden.

Elk papieren medium, dus ook Ons Erfdeel, kent de kwestie: papier of digitaal? Tom Cochez, van de website voor onderzoeksjournalistiek Apache, spitst deze vraag toe op de krantensector.

Een andere blikvanger van het nieuwe nummer is het citybook dat we publiceren in samenwerking met deBuren. De Poolse schrijfster Małgorzata Rejmer schrijft in haar kortverhaal over verlies en afscheid nemen, in Polen, maar vooral ook in België.

Voorts is er veel aandacht voor non-fictie met oeuvrestukken over Jan Brokken en Frank Westerman

Een jaar geleden overleed Jan Hoet, en in dit nummer kijken we in twee stukken terug op de flamboyante museumbaas. Ook is er aandacht voor Hoets voormalige overbuur in Gent: Robert Hoozee (1949-2012), directeur van het Museum voor Schone Kunsten, en voor Hoozee’s opvolger, Catherine de Zegher

Nog meer beeldende en andere kunsten zijn er met artikelen over o.a. Michèle Matyn (zie ook de cover), filmmaker Morgan Knibbe en Berlinde De Bruyckere.

Achtentwintig stukken telt de boekenrubriek, en daarin worden achtendertig boeken besproken, onder meer deze voor de Libris en Gouden Boekenuil genomineerde werken: Teatro Olimpico van Kees ’t Hart, Godin, held van Gustaaf Peek, Het hout van Jeroen Brouwers en Efter van Hanna Bervoets.

In de rubriek Taal & Cultuur ten slotte bijdragen over Mons, dat in 2015 de titel Europese Culturele Hoofdstad mag dragen; het Brusselse literatuurhuis PassaPorta; en tien jaar Suriname in de Nederlandse Taalunie.

  • 11 februari 2015

Nederland Leest korte verhalen met A.L. Snijders

Nederland Leest korte verhalen met A.L. Snijders

De tiende editie van de leesbevorderingcampagne Nederland Leest staat in het teken van korte verhalen. Speciaal voor deze campagne stelt A.L. Snijders een bundel samen met een bloemlezing van korte verhalen uit de Nederlandstalige literatuur. 

De keuze voor A.L. Snijders en korte verhalen is opvallend, want Nederland Leest staat meestal in het teken van een inmiddels klassiek geworden roman.

De stichting CPNB, die Nederland Leest organiseert, noemt A.L. Snijders de grootmeester van het korte verhaal.  In 2010 kreeg de schrijver de prestigieuze Constantijn Huygensprijs voor zijn gehele oeuvre.

In Ons Erfdeel 3/2014 staat een uitgebreid artikel over het leven en werk van A.L. Snijders. Daarin portretteert Koen Rymenants de schrijver als volgt:

A.L. Snijders is niet de man van de keurig afgewikkelde intrige of de breed opgezette milieuschildering, maar des te meer van de perfect geformuleerde zin en de geestige causerie. Beknoptheid is nog een opvallend kenmerk van de zeer korte verhalen (ZKV’s) waarmee Snijders rond de eeuwwisseling is begonnen. Ze variëren in lengte van enkele regels tot hooguit een paar bladzijden.

  • 11 februari 2015

Nederlandse directeur wil Antwerps Museum aan de Stroom beter verbinden met stad en haven

Nederlandse directeur wil Antwerps Museum aan de Stroom beter verbinden met stad en haven

Na tien jaar ervaring in het Maritiem Museum Rotterdam is de Nederlandse Marieke van Bommel geen onbekende in de wereld van de maritieme musea. Vanaf 1 maart volgt zij Carl Depauw op als nieuwe directeur van het MAS | Museum aan de Stroom, dat met 625.000 bezoekers per jaar het grootste museum van Antwerpen is. 

Als zakelijk directeur van het Maritiem Museum Rotterdam leidde Van Bommel mee de fusie tussen het Maritiem Museum Rotterdam en het naburige Havenmuseum. In Antwerpen zal ze deze ervaring aanwenden om, zoals ze ook in Rotterdam heeft gedaan, het museum verder in te bedden in stad en haven.

  • 10 februari 2015

Afscheid van Zuid-Afrikaans schrijver André Brink (1935-2015)

Afscheid van Zuid-Afrikaans schrijver André Brink (1935-2015)

De Zuid-Afrikaanse schrijver André Brink is vrijdagavond 7 februari aan boord van een vlucht van Amsterdam naar Kaapstad op 79-jarige leeftijd overleden. Brink was vorige week nog in België om een eredoctoraat te ontvangen aan de Université Catholique de Louvian. Hij sprak ook met lezers in het Brusselse BOZAR.

André Philippus Brink werd op 29 mei 1935 geboren in Vrede, Zuid-Afrika. Hij was een veelzijdig schrijver die letterkunde toegankelijk wilde maken voor een groot publiek. Hij schreef proza, drama, humor, non-fictie en reisverhalen, zowel in het Engels als het Afrikaans. Daarnaast was hij de drijvende kracht achter PEN Afrikaans, een vereniging die ijverde voor internationaal respect voor Afrikaanstalige schrijvers.

Samen met Ingrid Jonker en Breyten Breytenbach was Brink in de jaren 1960 een van de kernfiguren van de Zuid-Afrikaanse literatuur. De beweging, die bekend stond als Die Sestigers, ageerde tegen de Apartheid in Zuid Afrika en gebruikte het Afrikaans als taal om het racistische bewind in Zuid-Afrika aan de kaak te stellen.

Brink schreef een paar artikelen voor Ons Erfdeel. Ook Brinks eigen werk is een aantal keer besproken in het tijdschrift.