Ons Erfdeel

Berichten over taal, cultuur, literatuur en maatschappij in Vlaanderen en Nederland, plus nieuws over Ons Erfdeel vzw. We linken zoveel mogelijk naar artikelen uit het tijdschrift Ons Erfdeel.

  • 19 januari 2018

Hans Tentije ontvangt dit weekend de Constantijn Huygens-prijs 2017 voor zijn “uniek poëtisch oeuvre”

Hans Tentije ontvangt dit weekend de Constantijn Huygens-prijs 2017 voor zijn “uniek poëtisch oeuvre”

Dit weekend, op zondag 21 januari 2018, worden de prijzen van de Jan Campert-Stichting uitgereikt tijdens het slotfeest van het internationaal literatuurfestival Winternachten. De meest prestigieuze bekroning is de Constantijn Huygens-prijs, die geldt voor een heel oeuvre en eind vorig jaar is toegekend aan dichter Hans Tentije (Beverwijk, 1944). In dit bericht vind je drie Ons Erfdeel-stukken over Tentijes uitgebreide oeuvre.

Ook de andere laureaten van de Jan Campert-stichting (die de literatuurprijzen van de stad Den Haag uitreikt) nemen zondag hun bekroning in ontvangst. Marije Langelaar (1978) krijgt de Jan Campert-prijs 2017 voor Vonkt!, haar derde dichtbundel. Jeroen Olyslaegers (1967) ontvangt voor zijn roman WIL de F. Bordewijk-prijs 2017 (Ons Erfdeel-recensie). En aan Annet Schaap (1965) is voor het kinderboek Lampje de Nienke van Hichtum-prijs 2017 toegekend.

  • 18 januari 2018

Wat schreef Ons Erfdeel over ‘Hoe heette de hoedenmaker?’, de opnieuw uitgeven cultroman van Loekie Zvonik uit 1975?

Wat schreef Ons Erfdeel over ‘Hoe heette de hoedenmaker?’, de opnieuw uitgeven cultroman van Loekie Zvonik uit 1975?

“Een adembenemend vertelde kroniek van een aangekondigde dood.” Zo wordt Hoe heette de hoedenmaker? van de Vlaamse schrijfster Loekie Zvonik (1935-2000) aangeprezen op de achterkant van de zopas bij Cossee verschenen heruitgave. 

Dat die Amsterdamse uitgeverij Zvoniks debuutroman uit 1975 na meer dan veertig jaar een nieuw leven geeft, is mede te danken aan het enthousiasme van Wout Vlaeminck (1989). Hij werkt in de Openbare Bibliotheek Brugge en is gefascineerd door vergeten schrijvers.

Hoe heette de hoedenmaker? werd erg goed onthaald door de literaire critici en werd in 1976 bekroond met de VBVB Debuutprijs. Ook in Ons Erfdeel was recensent Hanneke van Buuren positief, al had ze ook bedenkingen. Lees hier haar bespreking. Via dit bericht vind je nog meer beschouwingen over Zvonik uit Ons Erfdeel en essays over haar leven en werk van Wout Vlaeminck en Jeroen Brouwers.

  • 15 januari 2018

Marjolijn van Heemstra wint BNG Bank Literatuurprijs – lees onze recensie van ‘En we noemen hem’

Marjolijn van Heemstra wint BNG Bank Literatuurprijs – lees onze recensie van ‘En we noemen hem’

Van Heemstra weet hoe je de lezer nieuwsgierig maakt. ‘En we noemen hem’ is een kleurrijk kluwen van feiten en herinneringen. Om een verhaal te schrijven dat zowel naar het verleden wijst, als naar de toekomst, moet je een schrijver van formaat zijn.

Dat zegt de jury van de BNG Bank Literatuuprijs, die dit jaar is toegekend aan Marjolijn van Heemstra voor haar roman En we noemen hem (Das Mag, 2017). 

In En we noemen hem gaat Marjolijn van Heemstra op zoek naar het ware verhaal achter ‘Bommenneef’, haar oudoom die als zogenaamde verzetsheld was uitgegroeid tot familielegende — de oudoom naar wie ze haar zoon wilde vernoemen.

Sebastiaan Kort was in zijn Ons Erfdeel-recensie (die je in dit bericht kunt lezen) wat minder enthousiast over En we noemen hem: “Wie het totale resultaat overziet, zal constateren dat dit eerder een vorm van persoonlijke journalistiek is dan van literatuur.”

  • 21 december 2017

Dit was 2017 bij Ons Erfdeel vzw

Dit was 2017 bij Ons Erfdeel vzw

Terwijl 2017 zachtjes uitdooft, laten wij nog even ons licht schijnen op het bijna voorbije jaar. Hoe was 2017 voor ons, de Vlaams-Nederlandse culturele instelling Ons Erfdeel vzw?

  • 18 december 2017

Waartoe Academies op aarde zijn – bij de Gouden Penning voor Frits van Oostrom

Waartoe Academies op aarde zijn – bij de Gouden Penning voor Frits van Oostrom

In de Academie, aan het Warandepark in Brussel, werd tijdens de Openbare Algemene Vergadering van 16 december 2017 de Gouden Penning uitgereikt aan Frits van Oostrom.

In zijn opgemerkte dankwoord wilde Van Oostrom de mentale grenzen afbreken tussen Noord en Zuid, Vlaanderen en Nederland. In zijn vakgebied – de medioneerlandistiek – bestaan die dan ook niet, maar ook de grenzen tussen wetenschap voor vakgenoten en leken zouden het best worden geslecht en overstegen.

In dit verband pleitte Van Oostrom voor de publieke missie van wetenschappers of de nobele vulgarisatie. In een wereld waarin de publieke middelen niet stijgen, heeft wetenschap immers ambassadeurs, vrienden nodig. Mensen hunkeren meer naar kennis dan men denkt. Nutteloze kennis leidt tot een groter genot. Als kennis lust is, is wetenschap wellust.

Academies spelen in het vieren van wetenschap een belangrijke rol. In Academies komen de individuele excellentie van de leden en het institutionele gezag van de instelling samen. De Academies zijn de stem en het geweten van de  wetenschap.

  • 16 december 2017

West-Vlaamse cultuurprijzen voor Carll Cneut en Gerda Dendooven - lees de Ons Erfdeel-stukken over hun oeuvre

West-Vlaamse cultuurprijzen voor Carll Cneut en Gerda Dendooven - lees de Ons Erfdeel-stukken over hun oeuvre

Op zondag 17 december ontvangen Gerda Dendooven en Carll Cneut allebei de Prijs Letterkunde Kinder- en Jeugdboek van de provincie West-Vlaanderen. Beide auteurs kwamen in Ons Erfdeel aan bod met uitgebreide artikelen over hun oeuvre. 

Over Dendooven schreven we: 

Net als Schmidt schept Dendooven een wervelende verbeeldingswereld vol kleuren en geuren, die zindert van gulzigheid en levensvreugde, en waarbij braafheid niet per definitie een kwaliteit is.

En over Cneut:

Zijn werk heeft de voorbije jaren ongetwijfeld het imago van de jeugdliteratuur nieuwe kleuren, vormen en structuren, kortom: nieuw leven ingeblazen.

Beide stukken kun je lezen in dit bericht.

  • 15 december 2017

Frits van Oostrom krijgt Gouden Penning voor ‘keizerlijk Nederlands’ en ‘wetenschappelijke excellentie’

Frits van Oostrom krijgt Gouden Penning voor ‘keizerlijk Nederlands’ en ‘wetenschappelijke excellentie’

De Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten (KVAB) reikt op zaterdag 16 december haar Gouden Penning uit aan historisch letterkundige Frits van Oostrom.

Met zijn wetenschappelijke excellentie heeft Van Oostrom steeds geprobeerd een breed publiek te bereiken. “Zelden heeft een literator de oude Vlaamse Letterkunde met zoveel deskundigheid en waardering beschreven als Frits van Oostrom”, aldus KVAB-voorzitter Joos Vandewalle. “Hij deed dit met een keizerlijk Nederlands in zijn boeken over de Nederlandstalige letterkunde door de Middeleeuwen heen.”

Van Oostrom is de eerste Nederlander die de Gouden Penning in ontvangst zal nemen.

In het najaar van 2017 verscheen Nobel streven, waarin Van Oostrom de geschiedenis van Jan van Brederode virtuoos reconstrueert en vervat in een meeslepend verhaal. In het eerste Ons Erfdeel-nummer van 2018 zal een bespreking staan van dat boek. 

Frits van Oostrom schreef zelf een paar stukken voor Ons Erfdeel en was al meermaals het onderwerp van artikelen. In dit bericht vind je een overzicht. Alle teksten zijn online te lezen.
(Foto © Bob Bronshoff)

 

  • 15 december 2017

Verken uw gevangenis – dertig jaar na de dood van Marguerite Yourcenar

Verken uw gevangenis – dertig jaar na de dood van Marguerite Yourcenar

Dertig jaar geleden, op 17 december 1987, overleed Marguerite Yourcenar in de Amerikaanse staat Maine, waar ze het grootste deel van haar leven woonde. De schrijfster werd in Brussel geboren als dochter van een Franse vader die behoorde tot de landadel van Frans-Vlaanderen en een moeder die stamde uit de Waalse aristocratie. In 1980 werd ze als eerste vrouw opgenomen in de Académie Française. “J’ai plusieurs cultures comme j’ai plusieurs pays. J’appartiens à tous”, bekende ze ooit. In dit digitale dossier brengen we de belangrijkste artikelen samen die Ons Erfdeel vzw heeft gewijd aan deze grote schrijfster in het tijdschrift Septentrion en het tweetalige jaarboek De Franse Nederlanden-Les Pays-Bas Français. De redactie van Septentrion bracht in het najaar van 2017 leven en werk van Yourcenar op de planken. “L’ être que j’appelle moi”. Le tour de la prison avec Marguerite Yourcenar werd opgevoerd in Parijs, Kortrijk en Sint-Jans-Cappel. In dit dossier kun je drie fragmenten én een integrale opvoering van deze theatervoorstelling bekijken.

  • 13 december 2017

‘Nooit concluderen, want alles is voorlopig’ - Nachoem Wijnberg krijgt P.C. Hooft-prijs 2018

 ‘Nooit concluderen, want alles is voorlopig’ - Nachoem Wijnberg krijgt P.C. Hooft-prijs 2018

Wijnberg lezen is een scherpzinnige manier van denken betreden met een taal die loepzuiver is en gevaarlijk: overal kan een val zijn uitgezet, waardoor wat net gelezen is opeens in een ander daglicht komt te staan.

Met die woorden uit het juryrapport is de P.C. Hooft-prijs, goed voor 60.000 euro, toegekend aan dichter Nachoem Wijnberg (Amsterdam, 1961).

Het werk van Wijnberg is diverse keren aan bod gekomen in Ons Erfdeel. In dit blogbericht kun je de belangrijkste stukken over zijn werk lezen.

  • 12 december 2017

Manu Ruys (1924-2017)

Manu Ruys (1924-2017)

Manu Ruys is op 93-jarige leeftijd overleden. Hij was jarenlang hoofdredacteur en politiek commentator van de Vlaamse krant De Standaard. Ruys schreef ook heel wat artikelen en recensies voor Ons Erfdeel en Septentrion, voornamelijk over de Belgische (taal)politiek en de Vlaamse Beweging. De belangrijkste kun je lezen in dit bericht.