Boekenuil voor David Pefko, Libris voor A.F.Th. van der Heijden

De voorbije dagen zijn twee grote literatuurprijzen uitgereikt. Dat leverde één verrassende en één vertrouwde winnaar op: de Gouden Boekenuil ging naar "outsider" David Pefko voor zijn tweede roman Het voorseizoen en A.F.Th. van der Heijden ontving de Libris Literatuur Prijs voor Tonio, de requiemroman die hij schreef voor zijn twee jaar geleden in het verkeer verongelukte zoon om hem “over het graf heen nog zoiets als een stem te geven”. De Ons Erfdeel-recensie van Tonio door Cyrille Offermans kun je hier lezen.

Met A.F.Th. van der Heijden als Libris-laureaat komt een einde aan een reeks van drie Vlaamse winnaars: Yves Petry in 2011 (De maagd marino), Bernard Dewulf in 2010 (Kleine dagen) en Dimitri Verhulst in 2009 (Godverdomse dagen op een godverdomse bol). “Het moest” En jij daar, Tonio, ik had liever geen requiem voor je gemaakt. Maar het moest nou eenmaal”, zei A.F.Th. van der Heijden in zijn dankwoord toen hij afgelopen maandag in het Amsterdamse Amstel Hotel de Libris Literatuur Prijs (goed voor 50.000 euro) uitgereikt kreeg. Volgens de jury in haar rapport is Tonio echter meer dan alleen rouwliteratuur, het is ook “een boek over het schrijven. Van der Heijden, (…) de auteur die in taal greep wil krijgen op de wereld, wilde als schepper van romans de werkelijkheid naar zijn hand zetten (…). Maar de dood van zijn zoon verbrijzelt op onthutsende wijze die literaire werkelijkheid en zijn literaire theorie. Hiermee krijgt zijn schrijverschap, dat zwaar op de proef werd gesteld, een nieuwe dimensie. (…) In het slotkoor van deze symfonie van de dood klinkt zelfs hoop, hoe genadeloos dat in het licht van de voorafgaande gebeurtenissen ook lijkt.” Het is de eerste maal dat A.F.Th. van der Heijden de Libris wint, eerder ontving hij wel al een reeks prestigieuze prijzen, waaronder de Constantijn Huygensprijs voor zijn hele oeuvre, twee maal de AKO Literatuurprijs (1997 en 2007) en de Gouden Uil (1997). Vorig jaar was Van der Heijden verrassend niet genomineerd voor de AKO, maar voor deze Libris kon hij zijn favorietenrol wel waarmaken, in tegenstelling tot Jeroen Brouwers, die met Bittere bloemen ook al naast de recentste AKO greep, nu dus de Libris mist en afgelopen weekend ook de Gouden Boekenuil naar David Pefko zag gaan. De rand van de wereld Ik had begrepen dat ik niet kansloos was”, zegt de Nederlandse schrijver met Griekse wortels David Pefko in NRC Handelsblad als reactie op zijn winst van de Gouden Boekenuil, de belangrijkste Vlaamse literaire bekroning en een voortzetting van de twee jaar geleden om financiële redenen gesneuvelde Gouden Uil. Inderdaad werd in de boekenbijlagen Pefko’s tweede, genomineerde roman Het voorseizoen wel naar waarde geschat (met name bij Knack Focus), maar algemeen leek men toch uit te gaan van een grote naam als winnaar: Dimitri Verhulst, Herman Koch of Jeroen Brouwers. Het werd dus echter “tot bijna ieders verrassing” (zoals De Morgen schreef) de “outsider” (volgens De Standaard) David Pefko, die nu 25.000 euro rijker is. Het voorseizoen sleepte de jury “bij het nekvel mee tot in de diepe krochten van de ziel, tot aan de rand van de wereld. Meedogenloos toont het de naakte mens, verteerd door gebrek aan liefde, hunkerend naar dat beetje genegenheid”. Pefko debuteerde twee jaar terug met Levi Andreas en zou dit jaar nog twee boeken uitbrengen, een derde roman onder zijn eigen naam en een brievenboek als Louis Nanet, samen met schrijver Jamal Ouariachi. Louis Nanet (foto links) is het Facebook-alter ego van Pefko.

Nanet profileert zich als een corpulente gepensioneerde, die doorgaans in kapitalen zijn ongezouten meningen verkondigt. Zijn favoriete uitspraak: “waar een wil is, ben ik weg”. Het was de vakjury van de Goeden Boekenuil die Pefko bekroonde. De lezersjury koos voor Grip van Stephan Enter, een boek dat unaniem lovend is onthaald door de literaire critici. In het derde Ons Erfdeel-nummer van dit jaar wordt het uitgebreid besproken. Inflatie? Twee literaire prijzen in een aantal dagen, voor criticus en jurylid Frank Hellemans is er sprake van een “tsunami” en dreigt er een “inflatie” van bekroningen. Dat schreef hij gisteren in De Morgen, in dezelfde krant wordt deze stelling vandaag tegengesproken door de hoofdsponsor van de Gouden Boekenuil en door Geert Joris van Boek.be.

Wat er ook van zij, op deze blog kun je volgen wie wordt genomineerd voor deze prijzen. En wie ze wint.

Blijf op de hoogte

Abonneer je op de RSS-feed