Simon Vestdijk in Ons Erfdeel

Op deze pagina vindt u een overzicht van alle artikelen uit Ons Erfdeel over Simon Vestdijk (1899-1971). Alle teksten zijn online te lezen - op één na.

Het teergevoelige pantser van Simon Vestdijk

(DANIËL ROVERS) ONS ERFDEEL – 2016, NR 1, PP. 22–30

Dit is deel drie van de Ons Erfdeel-reeks Schrijvers die nog maar namen lijken, waarin we jonge auteurs, literatuurwetenschappers en -critici  vragen om zich te buigen over twintigste-eeuwse auteurs van wie de naam wel breed bekend is, maar van wie men zich kan afvragen of hun boeken nog worden gelezen. Op die manier willen we een onbevangen blik werpen op oeuvres die in de tijd dreigen weg te glijden. We hopen dat de confrontatie van vers bloed met het verleden van de Nederlandstalige literatuur frisse inzichten kan aanreiken. Daniël Rovers buigt zich in dit deel natuurlijk over Simon Vestdijk. "Vestdijk is nog niet vergeten; een schrijver van wie bij voortdurende herhaling geconstateerd wordt dat hij amper gelezen wordt, vervult in ieder geval nog een rol in de literaire overlevering. Beter kun je stellen dat Vestdijks oeuvre alweer een hele tijd bezig is om in de vergetelheid te raken. En is dat niet een goede, gezonde ontwikkeling?", schrijft Rovers. 

Lees hier zijn essay.

 

“Terras met Herculesbeelden” van S. Vestdijk

(ANTON KORTEWEG) ONS ERFDEEL – 2013, NR 1, PP. 76-79

In de reeks “Het oog van de dichter” bespreekt Anton Korteweg gedichten die op een schilderij zijn gebaseerd. Deze negende aflevering handelt over “Terras met Herculesbeelden” van S. Vestdijk, naar een schilderij van Carel Willink.

Een raadselachtig gedicht. Je zou willen dat Vestdijk, die het schreef in februari 1945, in de hongerwinter toen hij als door de Duitsers gegijzeld literair kapitaal in het interneringskamp Beekvliet in Sint Michielsgestel verbleef, wat concreter was geweest.

Lees hier de volledige beschouwing van Korteweg. 

 

Een documentaire studie over Vestdijk

(Koen Hilberdink) Ons Erfdeel - 2006, nr 3, pp. 460-461

Een recensie van de Vestdijk-biografie van Wim Hazeu. 

Een belangrijke auteur uit de Nederlandse literatuurgeschiedenis (...) die na het verschijnen van de mislukte biografie 'Simon Vestdijk, een schrijversleven' recht had op een herkansing. Als onderwerp van een biografie blijft pech Vestdijk achtervolgen. Hazeu (...) is er door zijn aanpak namelijk niet in geslaagd een adequaat beeld van leven en werk van Vestdijk in zijn tijd te geven.

Lees hier de volledige bespreking. 

 

Hoort de nagalm, diep in 't steengewelf. Simon Vestdijk 1898-1971.

(ANNICK CUYNEN) ONS ERFDEEL - 1998, NR 5, PP. 717-723

In 1998 werd de honderdste geboortedag van Simon Vestdijk herdacht. In dit artikel gaat de auteur na wat er op dat moment nog rest van Vestdijk. Wordt hij nog gelezen ? Wat is er van hem in de boekhandel nog verkrijgbaar. Was 1998 een herdenkings- of een herontdekkingsjaar?

Lees hier de volledige tekst. 

 

Merlijn, de onvoltooide opera van S. Vestdijk en W. Pijper

(LUC DECORTE) ONS ERFDEEL - 1994, NR 4, PP. 611-613

Simon Vestdijk en de componist Willem Pijper vatten in 1939 het plan op om samen de opera Merlijn te schrijven. Vestdijk beëindigde het libretto, maar bij zijn dood had Pijper de partituur nog maar voor de helft voltooid. Over de samenwerking tussen beiden publiceerden Arthur van Dijk en Mieke Vestdijk het boek Merlijn. Het ontstaan van een opera in brieven en documenten (Nijgh en Van Ditmar, Amsterdam, 1992, 296 p.).

Lees hier de recensie van dat boek.

 

Over poëzie en vooral Vestdijk

(Jeroen Vullings) Ons Erfdeel - 1993, nr 5, pp. 757-759

Recensie van: T. van Deel, Als ik tekenen kon, Querido, Amsterdam, 1992, 200 p. 

Deze essaybundel bevat stukken uit de periode van 1977 tot 1992, ondergebracht in drie rubrieken. De eerste twee afdelingen gaan over de verhouding tussen poëzie en beeldende kunst en over de dichter Vestdijk. Het derde deel bevat grotendeels literair-kritische stukken. 

Als editeur van Vestdijks Nagelaten gedichten had Van Deel toegang tot Vestdijks nalatenschap, waarin zich behalve diens bronnen ook alle kladversies, handschriften en varianten bevinden. Aldus kreeg hij inzicht in het ontstaansproces van Vestdijks poëzie en daarmee ook in zijn poëtica. Vanuit die opgedane kennis typeert hij Vestdijk als dichter van het voltooide gedicht; het ‘voltooien’ is kenmerkend voor Vestdijks werkwijze.

Lees hier Vullings' volledige recensie.

Simon Vestdijk in de Tweede Wereldoorlog

(Ries Agterberg) Ons Erfdeel - 1993, nr 2, pp. 286-289

Recensie van: Adriaan Venema, Schrijvers, uitgevers & hun collaboratie, deel 3b: S. Vestdijk, Uitgeverij De Arbeiderspers, Amsterdam. Kritische bespreking van deze studie het oorlogsverleden van S. Vestdijk. 

Hoewel Vestdijk tegen de Duitse bezetting was, had hij de neiging om als individu zijn houding zo te bepalen dat hij iedereen zoveel mogelijk te vriend wilde houden. Een vertaling van een Duits boek zou de bezetter tevreden houden, het niet aanmelden bij de kultuurkamer stelde zijn Nederlandse vrienden gerust. Vestdijk wilde zolang mogelijk buiten schot blijven als een individu op een eiland.

Lees hier de volledige tekst.


Schoten rondom Vestdijk (Martin Hartkamp)

(Dirk de Geest) Ons Erfdeel - 1992, nr 3, pp. 438-439

Bespreking van de verzamelbundel Schoten rondom Vestdijk (Dimensie, Leiden) van Martin Hartkamp. Het werk vormt een aanvulling bij zijn eerdere essaybundel Identificatie en isolement, maar het is geen onmisbaar boek geworden voor de Vestdijkstudie.

Naast enkele recensies van publikaties van en over Vestdijk werd een aantal uitdrukkelijk polemische teksten opgenomen. Vooral in die laatste categorie trapt Hartkamp wild om zich heen, in een verwoede poging om zijn gelijk (en dat van zijn idool Vestdijk) te bewijzen. Soms gaat het daarbij inderdaad om cruciale kwesties: zo verzet Hartkamp zich terecht tegen een al te vlotte ‘autobiografische’ interpretatie van Vestdijks werk en is het boeiend om zijn bezwaren tegen de uitgave van Vestdijks Nagelaten gedichten te lezen.

Lees hier de recensie.

 

Vestdijk: eenmaal, andermaal

(Dirk de Geest) Ons Erfdeel - 1990, nr 1, pp. 120-122

Bespreking van twee boeken over Vestdijk: Harry Bekkering, Veroverde traditie. De poëticale opvattingen van S. Vestdijk, Martin Ros-De Herenpers/De Bezige Bij, Amsterdam, 1989 en Martin Hartkamp, Identificatie en isolement. Een visie op Vestdijk, Bert Bakker, Amsterdam, 1988.

Harry Bekkering stelt zich in zijn boek tot doel om de poëzieopvatting van Vestdijk zo nauwkeurig mogelijk te reconstrueren en te interpreteren aan de hand van zijn literair-essayistisch werk. Ook Martin Hartkamp gaat op zoek naar een "ware" interpretatie van Vestdijks werk en schuwt daarbij de polemiek en de genadeloze ironie niet. Hij is misschien een eenzijdig en eigengereid interpretator, maar als gids in het Vestdijkuniversum lijkt hij onovertroffen. 

Lees hier de recensie.

 

Veel feiten, geen begrip

(Harry Bekkering) Ons Erfdeel - 1988, nr 2, pp. 273-276

Negatieve recensie van: Hans Visser, Simon Vestdijk, een schrijversleven, Uitgeverij Kwadraat, Utrecht, 1987.

In dertig hoofdstukken krijgen we het leven van Vestdijk in feiten - vooral feiten! - en soms dubieuze veronderstellingen aangeboden. (...) hij heeft geen greep op zijn materiaal, de informatie die hij biedt is veel te ongelijksoortig en willekeurig.

Hier staat de volledige tekst.


De betekenis van James Joyce in de Nederlandse letteren

(Joris Duytschaever) Ons Erfdeel - 1977, nr 1, pp. 95-108

In dit artikel wordt "Joyce als ‘gangmaker’ van Vestdijk" genoemd. Lees hier de volledige tekst.

 

Mijn jaren als vertaler. De Nederlandse literatuur vanop afstand

(Manfred Wolf) Ons Erfdeel - 1975, nr 3, pp. 322-333

Manfred Wolf vertelt hoe hij tot het vertalen van Nederlandstalig literair werk kwam. Belangrijk daarbij was onder meer Vestdijk. 

(...) er waren tijden, in de late vijftiger en vroege zestiger jaren, dat ik geobsedeerd wasdoor de Nederlandse boeken die ik toen las: Vestdijk, Hermans, Van het Reve. Toen ik vijftien was, was ik overweldigd door 'De koperen tuin'. (...) . Een tijdlang, - ik leefde een soort geheim leven tegenover mijn Amerikaanse studenten en mijn familie -, las ik alles wat ik van Vestdijk in handen kreeg en begon in bladen als 'Books Abroad' en Comparative Literature recensies en essays over die schrijvers te publiceren. De reakties op sommige van die stukken kwamen niet bepaald van lezers, maar van andere ,beroepslui" : overgeplante Nederlands-Amerikanen die in kontakt bleven met hun moederland; vaker Amerikaanse professoren in de Germaanse talen. (...) 

Er was een vraag die mij en sommige ,,professionele" lezers van Nederlandse boeken bezig hield : waarom de Engelse vertaling ervan zo dikwijls zonder sukses bleef, zowel op de boekenmarkt als bij de kritiek . Waarom waren de Amerikaanse lezers niet geinteresseerd in Vestdijks 'De koperen tuin', nu 'The Garden Where the Brass Band Played', een mooie uitgave van de Bibliotheca Neerlandica, in een uitstekende Engelse vertaling? De meeste kopers en kritici ignoreerden het boek. Maar erger nog: ik hield er zelf niet zoveel meer van. Waren mijn normen veranderd, of was het boek minder goed dan ik gedacht had, of was het in het Engels een ietwat ànder boek? Ik probeerde toentertijd, voor mezelf of in geschriften, het probleem te doorgronden, maar ik heb het antwoord nooit gevonden. Er is iets in het lange en onrijpe liefdesverhaal van Trix en Nol dat wat gekunsteld, wat plechtig, wat banaal is. Slechts een Nederlandse lezer, vond ik, kon de benauwdheid zowel als de aantrekkingskracht van een provinciale, kleinsteedse sfeer kennen en waarderen. lemand die alleen in Amerika had gewoond, kon onmogelijk begrijpen welke angsten een kalverliefde, zoals dat vroeger genoemd werd, kon veroorzaken bij die kinderen, die teruggetrokken en schuw waren, en door de konventies van dat niet zo ver verleden van elk belangrijk en dagelijks kontakt met de andere sekse verstoken bleven. In het Nederlands geschreven romans plachten feitelijk dat terra van de jeugdliefde zeer ernstig te benaderen, en bij mijn weten is dat tema niet erg in het oog springend in, laten we zeggen, de Amerikaanse fikti . Was er een soort kulturele vertaling vanwege een Amerikaanse kritikus nodig vooraleer een Nederlandse roman hier volledig gewaardeerd kon worden? (...)

Lees hier de volledige tekst.

De schim van Simon Vestdijk (1899-1971)

(C.J.E. Dinaux) Ons Erfdeel - 1971, nr 3, pp. 105-106

Bij het overlijden van Vestdijk overschouwt Dinaux zijn enorme oeuvre. 

Het is nu eenmaal zo: „Vestdijk" moet gelezen worden als een partituur, gehoord en gezien worden als dirigent van een strikt eigen orkestbezetting. Hoe reëel zijn verhaal ook mag zijn, het staat geschreven in gelijkenissen. Zijn beschreven wereld lijkt bedriegelijk samen te vallen met de zichtbare wereld-van-alledag. Maar altijd is er een speling, een haardunne verschuiving, die zich in de loop van zijn verhaal verbreedt, verdiept en waaiervormige perspektieven opent in een oneindige ruimte, een persoonlijk heelal, binnen de mens, buiten de mens, in het vergankelijke en tijdloze, het herkenbare en onbekende, in het bedreigende en in het mogelijk verlossende.

Lees hier de volledige tekst.

Oost-west, zuid best?

(José de Ceulaer) Ons Erfdeel - 1968, nr 4, pp. 16-24

In dit artikel geeft de auteur het antwoord van een aantal Nederlandse schrijvers weer op zijn vraag naar het verschil tussen de literatuur van Noord en Zuid.

Simon Vestdijk (...) vindt de Vlamingen betere romanciers wegens „de warme levenshouding en de grotere interactie met de medemens en de levensverschijnselen". "Een figuur als Hugo Claus hebben wij in Nederland niet," voegde hij eraan toe.

Romantiek en ironie bij Simon Vestdijk

(P. de Wispelaere) Ons Erfdeel - 1968, nr 2, pp. 131-133

Naar aanleiding van Vestdijks zeventigste verjaardag bespreekt Paul de Wispelaere een aantal aan de schrijver gewijde publicaties, en typeert zo Vestdijks auteurschap.

De fascinatie van het verleden vormt één van de centrale tema's in het hele werk van Vestdijk. Het proustiaanse wederkerig perspektief van ‘toen’ en ‘nu’, de wisselwerking tussen wat voorbij is maar in geest en herinnering het leven blijft bepalen, beheerst de hele Anton Wachter-cyklus en aanverwante romans als De koperen tuin en Zo de ouden zongen...

Lees hier de volledige tekst.

 

 

Meer over Vestdijk

Boeken

Bij uitgeverij Nijgh & Van Ditmar is Terug tot Ina Damman te koop, bij De Bezige Bij vind je een zevental titels van Vestdijk en de biografie door Wim Hazeu. Athenaeum-Polak & Van Gennep gaf in 2011 De koperen tuin uit. Bij Meulenhoff is een reeks essaybundels verkrijgbaar in digitale vorm. Een aantal kleinere uitgeverijen drukt sporadisch werk van Vestdijk. Verder zijn Vestdijks boeken vooral antiquarisch te vinden.


Online

www.svestdijk.nl:  een  website  van  de  erven  S.  Vestdijk,  met  vele  voorbeelden  van  zijn  werk,  bio-  en bibliografische gegevens en zo meer.
www.vestdijk.com: de website van de Vestdijkkring, die in 1972 is opgericht met het doel de belangstelling voor, de kennis van en het inzicht in het werk van Vestdijk te bevorderen. Geeft o.a. de tweemaal per jaar verschijnende Vestdijkkroniek uit.